Bắc Ninh: Biến rác thải nông nghiệp thành tài nguyên với mô hình “sinh kế”

Nhằm góp phần bảo vệ môi trường, tỉnh Bắc Ninh đang tích cực triển khai nhiều mô hình phân loại, xử lý rác thải nông nghiệp thành phân bón sinh học. Một trong những mô hình nổi bật nhất phải kể đến là mô hình “sinh kế” tại huyện Lương Tài. Không chỉ biến rác thải thành phân bón hữu cơ bón cho cây trồng, giảm tải ô nhiễm môi trường, mà còn biến rác thải hữu cơ thành nguồn chi phí cho bà con nhân dân.

Mô hình “sinh kế” – Biến rác thải nông nghiệp thành tài nguyên

Nhằm thực hiện đề án tổng hợp “5 không, 3 sạch”, đầu năm 2020, hội Liên hiệp phụ nữ huyện Lương Tài đã triển khai mô hình “sinh kế”, vừa bảo vệ môi trường sống, lại đem đến nguồn thu nhập cho bà con nông dân xã.

Theo đó, đơn vị đầu tiên được chọn lựa và thí điểm là thôn Phương Trì. Sau khi lựa chọn được địa điểm, Hội LHPN đã cử Chi hội trưởng Chi hội phụ thôn đi học tập, tiếp thu kinh nghiệm thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt hữu cơ. Đồng thời, cùng lúc đó Hội trưởng LHHPN gia tăng tuyên truyền, hướng dẫn bà con nhân dân về sự cấp thiết trong vấn đề bảo vệ môi trường, cũng như những lợi ích đem lại khi áp dụng mô hình.

=> Xem thêm Rác thải sinh hoạt là gì?

Phương pháp xử lý rác thải nông nghiệp của mô hình “sinh kế”

Mô hình “sinh kế” có quy trình khá đơn giản. Cụ thể, mỗi hộ dân sẽ được trao tặng 2 thùng đựng rác, phân ra 2 loại là rác hữu cơ và rác vô cơ. Mỗi ngày khoảng 4h30 chiều, tổ “sinh kế” sẽ đến từng hộ gia đình tiến hành công tác thu gom các loại rác thải hữu cơ, sau đó trộn với chế phẩm vi sinh theo tỷ lệ quy định để thực hiện xử lý rác thải thành phân bón hữu cơ. Tiếp đó, đối với những loại rác vô cơ có thể tái chế được sẽ được thu gom chung sau đó bán đi lấy chi phí mua gạo ủng hộ những gia đình khó khăn.

Ngoài ra, người dân cũng đang tích cực triển khai một số phương pháp xử lý rác thải nông nghiệp khác như:

– Phương pháp Biogas: đây là phương pháp được nhiều bà con áp dụng nhờ cách thức vận hành đơn giản lại tiết kiệm chi phí. Chất thải sau khi cho vào hầm biogas có thể sử dụng làm nhiên liệu nấu ăn, thắp sáng,… phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày.

– Phương pháp sử dụng đệm lót sinh học: phương pháp này thường được sử dụng trong chăn nuôi. Người nông dân thường phủ một lớp chế phẩm ủ rác (rơm, rạ, xơ dừa,…) dưới chuồng gia súc, gia cầm để hạn chế mùi hôi khó chịu.

– Phương pháp sinh vật: thông thường những sinh vật được sử dụng là ruồi lính đen và giun đất. Chúng sẽ biến rác thải thành những chất dinh dưỡng để tư nuôi sống. Sau đó, người nông dân sẽ sử dụng những sinh vật này làm thức ăn cho vật nuôi, đem lại nguồn dinh dưỡng dồi dào, lại mang đến nguồn kinh tế mới cho bà con nông dân.

– Phương pháp ủ phân cao nhiệt: người dân sẽ sử dụng 1 tấm vải bạt không dệt để phủ lên đống rác hữu cơ, tạo nhiệt độ lên đến 70 độ C, cách này không chỉ giúp không khí lưu thông mà còn ngăn chặn khí NH4 thoát ra.

Hiệu quả thiết thực từ mô hình

Đến nay, sau hơn một năm thí điểm và triển khai, mô hình đã đạt được nhiều hiệu quả nhất định, nổi bật nhất trong đó là gần 90% hộ gia đình đã đồng ý tham gia thực hiện mô hình. Từ khi triển khai mô hình, lượng rác thải phải thu gom cũng giảm đi đáng kể, người đi thu gom thậm chí không cần phân loại rác vì người dân đều tự giác phân chia rác từ đầu nguồn, vừa tiết kiệm chi phí lại có nguồn thực phẩm sạch để sử dụng. Theo báo cáo của hội LHPN huyện thì mỗi tháng các hộ dân có thêm từ 2 – 2.5 triệu đồng, góp phần hạn chế tình trạng khó khăn cho bà con nông dân.

Đánh giá về kết quả thực hiện mô hình, Bà Nguyễn Thị Hà, chủ tịch hội LHPN huyện có chia sẻ: “Thời gian qua, nhờ hội LHPN tích cực triển khai tuyên truyền, phát động người dân thực hiện mô hình đem lại mặt tích cực về vấn đề bảo vệ môi trường, đồng thời góp phần thúc đẩy huyện Lương Tài từng bước xây dựng, trở thành nông thôn mới.

Tính đến năm 2020, mô hình “Sinh kế” là một trong ba mô hình (mô hình “Khu dân cư không rác thải”, mô hình “An toàn không môi trường canh tác”) do Hội LHPN triển khai và thực hiện, bước đầu đều đạt những hiệu quả tốt, giảm tải tình trạng vứt rác bừa bãi, người dân có ý thức tự giác trong quá trình phân loại rác từ đầu nguồn, đồng thời còn tăng thêm thu nhập cho hộ gia đình khó khăn,…

>>> Xem thêm Mô hình xử lý rác hữu cơ